“Excursiones a castros”, historia isileko tontorrak

EH23 CASTROS_MTDOazalIraganaldiak agerian ikusten den baino aztarna sakoanagoa laga du gure paisaian. Egia da gaur egungo produkzio sistemak inposatu digun lur azalaren okupazioak erabateko aldaketa eragin duela, askotan atzera bueltarik gabe. Baina oraindik bada, esate baterako, gure mendietako lehenengo bizilagunen lorratz ugari. Horietako batzuen berezitasuna da tontorretan daudela, goiengo erpinean irmo atxikita. Beharbada aztarna horien gainetik igaro gara, tipi-tapa, mendi buelta eginez, eta ohartu ere ez gara egin. Prehistoriako kastroak dira horiek, antzinako irun edo gaztelu-zaharrak, Burdin Aroan eraikitako herri harresituak. Eurak dira, hain zuzen, Santiago Yanizen “Excursiones a castros, fortificaciones y recintos de guerra” liburu berriko protagonistak.

Orotara 40 txango atondu dizkigu Yanizek, Euskal Herri osoan zehar banatutako 40 mendira. Ibilbide gehienetan mendi tontorrean daukagu zain duela 2.500 urte baino gehiago eraikitako eremu gotorra, Beste kasu batzuetan harresiak berriagoak dira, baina beti mendi, hegi eta muino estrategikoetan altxatuta.

Txango bakoitzak ibibidearen deskribapena, mapa, datu praktikoak eta historiari dagozkion jakingarriak bildu ditu. Gainera, Santiago Yanizen argazkiek, gotorlekuen gaineko informazioa ez ezik, sekula ikusi gabeko ikuspegiak eskaintzen dizkigute, euretarik asko dronen bidez eginda daude eta.

Laburbilduz, Euskal Herria saileko liburu berri honek plazer bikoitza dakarkigu: etxean lasai-lasai irakurri lehenengo eta kultura eta natura uztartuz mendira jo gero. Ondo ibili!

This slideshow requires JavaScript.

Txangoak, historian barrena

EH17_HISTORICOS(cubierta).indd

Euskal Herria Liburuak bildumako ale berriak gure zaletasun kutunetako bi batu ditu: txangoak eta historia. “Excursiones a lugares históricos” liburuak 30 ibilbide dakartza aldean, guzti-guztiak gure iraganaren une gogoangarriei lotuta. Urruneko parajeetara eramango gaitu gure historiako atala ahaztuen bila, baina baita gure ikur nagusienen eszenatokietara hurbildu ere.

Liburuko orrialdeetan barrena euskal historiako pasarterik ezagunenak aurkituko ditugu, Gernikako sua, Orreagako gudua edo Amaiurko gaztelua kasu. Bidelapur, mandazain, emakume espartingile eta olagizonen oinatzen xerka ibiliko gara. Gure prehistoria lanbrotsuaren misterioetan murgilduko gara eta Euskal Herrian zutik dirauen erromatar akueduktu bakarra idoroko dugu. Matxinoen alboan Herria! Herria! aldarrika arituko gara, naziengandik ihesi mugalari ibiliko gara eta Marisantzekin batera lasterketa eroan abiatuko gara, seme Bereterretxe salbatzeko ahaleginean.

Orotara 30 atal historiko bildu ditu egileak, Hektor Ortegak alegia, Euskal Herriko herrialde guztietakoak. Atal bakoitzean zati bina aurkituko ditugu. Lehenengo, gai historikoaren azalpena dakar. Ondoren, leku horretara joateko txangoaren deskribapena topatuko dugu, mapaz eta jakingarriz hornituta. Honela, liburuak gozatzeko aukera bi ematen dizkigu: lehenengo etxeko epelean arlo historikoaren irakurketaz gozatu eta gero lekuan lekuko ibilbidea egin.

This slideshow requires JavaScript.

Arantzazu y parque natural de Aizkorri-Aratz, historia, arte y excursiones

arantzazu-aizkorritxiki

La editorial Sua ha publicado “Arantzazu y parque natural de Aizkorri-Aratz” un espectacular libro dedicado al popular santuario guipuzcoano y a su extremadamente bello entorno. A lo largo de sus 128 páginas transmite al lector todo lo que Arantzazu significa para la historia, el arte, la espiritualidad y el patrimonio natural de Euskal Herria.

El libro consta de tres apartados. El primero está dedicado al santuario, cuya historia repasa desde sus orígenes legendarios hasta la epopeya que supuso su recreación a mediados del siglo XX como icono del arte vasco contemporáneo. Episodios sorprendentes como la quema del santuario por los liberales o la difusión de la devoción por la Virgen de Arantzazu por América completan un capítulo histórico evocador.

Esta parte del libro cuenta con un cuidado reportaje fotográfico obra del especialista Raúl Esteban. El fotógrafo ha captado en imágenes todo el caudal estético que dimana del santuario, hasta conformar un bello discurso gráfico sobre todos los iconos artísticos de Arantzazu.

El segundo apartado se centra en el parque natural de Aizkorri-Aratz, del que el santuario es la principal puerta de acceso. Nos guía por su laberinto de montañas y barrancos, nos descubre sus tesoros subterráneos, sus majadas pastoriles y sus reductos de naturaleza salvaje. Fauna y flora desfilan ante nuestros ojos dando vida a una orografía tan caprichosa como bella.

Finalmente, el libro se completa con cinco rutas montañeras por los alrededores de Arantzazu para descubrir los rincones imprescindibles: Urbia, Aizkorri, la sierra de Aloña, el paso de San Adrian… Los textos del libro han sido escritos por Argiñe Areitio, Txusma Perez Azáceta y Hektor Ortega.

Cuidada presentación, fotografías extraordinarias y textos tan sugerentes como amenos se estructuran hasta conformar un libro que entra por los ojos para dejar huella.

This slideshow requires JavaScript.