Roncesvalles – Orreaga, goi mendiko santutegia

This slideshow requires JavaScript.

Pirinioen erdian, historia, fedea, natura, artea eta legenda biltzen dituen bidegurutzea dago. Haietako bakoitzak bere onena eman du eta batuketa horretatik Orreaga sortu da, Euskal Herriko Pirinioetara hurbiltzen den ororentzat egin beharreko bisita. Bertan aurkituko ditugun altxor guzti-guztiak “Roncesvalles – Orreaga. Historia, arte y excursiones” liburuan jaso ditu Alberto Murok.

Argazkilari eta gidari ezaguna historian eta legendan murgildu da, buru belarri, bertan gertatu baitzen Erdi Aroko Europan gehien kantatu zen bataila eta bertan baitago erromes bide nagusiko geltoki garrantzitsua. Orreagako guda ospetsua, Errolanen kantuak, Done Jakue bidearen sorrera, kolegiatak gordetzen duen ondare artistikoa… horiek guztiak orrialdez orrialde isurtzen dira liburuan, bestelako gaiekin egoki horniturik: Iturissa hiri zaharra, Orreaga inguruko mendialde ederrak… Santutegitik abiatuta lau txango zoragarri proposatzen ditu.

Gaur egungo argazki liluragarriek eta antzinako irudi bitxiek gure arreta iltzatuko diote liburuari eskuetan hartu eta lasterrera. Testu arin eta zainduek jauzika eramango gaituzte gai batetik bestera, aitaren baten bi mila urteko historia jorratu arte.

“Roncesvalles – Orreaga” liburua Gandiaga bildumako bigarren alea da. Lehenengoa Arantzazuko santutegiari eskainitako liburua izan zen.

“Rutas a foces, gargantas y desfiladeros”, gure lurraren erraietarako bidaia

EH_rutasafoces

Horma tenteak, ur-turrustak eta oihan ederrak tartekatzen dira “Rutas a foces, gargantas y desfiladeros” liburuko orrialdeetan barrena. Euskal Herria bildumako ale berriak Mar Ramírezen testuak eta Juan Carlos Muñozen argazkiak dakartza, begietarako opari eta haitzarte sorta hau bisitatzeko tentabide.

Orotara, 30 dira liburuan bildutako arroilak. Horietako batzuk oso ezagunak dira natura maite dutenen artea, hala nola Arbaiun, Irunberri, Atxarte, Okina edo Delika. Beste batzuen sona ere handia, baina bisita gutxiago hartzen dituzte urrunago gelditzen direlako hirigune nagusietatik (Kakueta, Holtzarte, Sobron…). Eta anitz dira gehienontzat ezezagunak izan arren, bertatik bertara ikustea merezi dutenak: Istora, Arbe, Ehujarre, Diablozulo, Peñalba…

EH29_desfiladeros-3

Turtziozetik Santa Grazira, Burgitik Valderejora, liburu honek Euskal Herriko haitzarterik onenak ezagutzeko ibilbideak proposatzen ditu. Oihanez estalitako arroilak, Izki edo Iratiko Berrendipea kasu; haitz gandor harroak (Zologorri), urez lepo betetako trokak (Artazulo)…

Juan Carlos Muñoz argazkilari sarituaren irudiekin gozatuko da irakurlea, orriz orri. Paisaiekin batera, zokondo horietako fauna eta landaredia agertuko zaizkio. Horien guztien gaineko informazioa dakartzate Mar Ramírezen testuek, ahaztu barik inguru paregabeok sortu dituen geologia eta, jakina, gomendatutako ibilbidearen deskribapena. Mapa eta jakingarri sorta banaz hornituta ageri da txango bakoitza.

 EH29_desfiladeros-4

“Excursiones por crestas y cordales”, mendizaleentzako liburua

EH_20184

Euskal Herria Liburuak bildumak ale berria dakar, “Excursiones por crestas y cordales”, mendizaleen gozagarri. Edukiak piztuko du interesa, mendilerroetako bizkarretatik 36 ibilbide dakartzalako. Eta itxurak liluratuko gaitu, txangoak egin bitartean ateratako argazki zabalek zain dauzkagun paisaia itzelak aurkeztuko dizkigute eta.

Egileek, Joana Garcia eta Txemi de los Doloresek alegia, ibarrak zeharkatu dituzte, lepoetara igo eta tontorrik tontor ibili dira. Gandorrik gaitzenak saihestu egin dituzte, igarobide gaiztoenak egin behar ez izateko. Eta haien ibilera horiekin lan itzel hau osatu dute, guk ere lurralde menderakaitz horien berri izan dezagun eta, nahi izanez gero, bertatik bertara ezagutu ditzagun, gure indarrek, jakintzak eta trebeziek eramaten gaituzten lekuraino, behinik behin.

Ibilbide bakoitzak deskribapena, fitxa teknikoa, mapa eta, esan bezala, egileek egindako argazki zoragarriak dakartza. Mendilerroz mendilerro ibili dira herrian barrena: Ordunteko mendiak, Gorobel, Toloño, Kodes, Anboto, Adarra, Behorlegituturru, Saioa, Kartxela…

Txango zerrendako izen asko oso ezagunak dira mendizaleen artean. Beste batzuk, ostera, gutxitan aipatzen dira: Okabro-Saroberri, Sesiarte-Agirao, Gahalarbe… Jakina, klasikoak ere badaude (Aizkorri, Aiako Harria, Iparla….), liburu itzela osatu arte.

This slideshow requires JavaScript.