“Zero azpitik (istorioak)”, Juan Vallejoren mendi ibilerak

Eskalatzaile gutxik eduki du horman zintzilik dagoela hogei bat metrotik behera erori eta bizirik ateratzeko zoria, are gutxiago horma hori Patagonian egonda, non laguntza arin jasotzeko aukerak oso txikiak baitira. Juan Vallejo (Gasteiz, 1970) onik atera zen, zauri larriekin bada ere: hezur-haustura ugari, pneumotoraxa, ebakuntzak, burdinak eta torlojuak gorputz osoan… eta eskalada gehiago ez egiteko boleto guztiak. Bizi ote liteke eskalatzailea hormara igo gabe, mendi altuetan ibili gabe?

Ohean etzanda, altxatu ezinik, Juanek istripuaren unera arte egidako ibilbidea errepasatu du, mendiak zain ote dituen jakin gabe. Pirinioak, Himalaia, Karakorum, Patagonia, Yosemite, Peru, Groenlandia… oroitzapen horietan daude, besteak beste, Juanito Oiarzabal, Alberto Zerain, Edurne Pasaban, Mikel Zabalza, Alberto Iñurrategi… hainbat eta hainbat lagun.

Ibilbide horretako gorengo uneak liburu honetan bildu ditu. Zero azpitik (istorioak) liburuak mendira eramango gaitu, mundu osoko mendietara, soka-lagun handiak ditugula, labar gosez, naturarekin bat egiteko gogoz. Istoriook Ramon Olasagastik ekarri ditu euskarara.

Bizitza bide bat da, eta batek daki hurrengo bihurgunearen ostean zer topatuko dugun.

Gorobel mendilerroko mapa berria kalean dago

Euskal Herriko mendilerro berezienetako baten mapa plazaratu berri du Sua Edizioak-ek 1:25.000 eskalan: Gorobel [Sálvada]. Gaztelako mesetako ertza Aiaraldeko ibarren gainean amiltzen den eremua paradisu naturala da, hala fauna nola landaredi aldetik altxor ugariren gordeleku, paisaiaz, ikuspegiz eta mendiz ederto hornituta dagoela ahaztu barik.

Mapa berriak Anguloko mendatetik (mendebaldean) Goiuriko ur-jauzirainoko (Urkabustaiz, ekialdean) tartea bildu du. Beraz, bertan ageri dira, besteak beste, Nerbioiko ur-jauzia eta Delikako arroila, Arrastaria ibar osoa (Delikaz gain, Tertanga, Artomaña eta Aloria), Urduña, Amurrio eta Aiarako hegoaldea, baita Burgosko Losa eta Mena ibarretako zenbait herri ere. Mendiei dagokienez, Urieta, Aro, Eskutxi, Ungino, Iturrigorri, Bedarbide, Txarlazo, Beratza/San Pedro eta Babio, ageri dira, besteak beste.

Mapak mendizaleen gustuko ibilbide proposamen sorta bat dakar: zazpi txango, lau zeharkaldi eta hamasei igoera. Mapa honetan goiz-pasa ederrak egiteko leku asko dago, Maroñoko urtegia, Santiago mendiko begiratokia eta Goiuriko ur-jauzia, esaterako.

Mapas Pirenaicos sailean ohi den bezala, Miguel Angulo kartografo adituak ondu du Gorobel mendilerroko mapa hau. Honekin batera, Andiako mendilerroko mapa berrargitaratu du Sua Edizioak-ek, eta Pirinioetako lau mapa gehiago plazaratu: Berguedà eta Alta Ribagorça (Katalunia) eta Bielsa eta Valle de Tena (Aragoi).

“Euskal Herria. 56 ibilbide xendazaleentzat”, gure herria goitik behera ibiltzeko makulua

Liburu ederra ondu du Mikel Arrizabalagak Euskal Herriko paraje sorta eder bat guztion esku jartzeko. Euskal Herria. 56 ibilbide xendazaleentzat liburu berriak zazpi herrialdeetan barrena eramango gaitu mendi, oihan, ibai, haitzarte, begiratoki, ur-jauzi eta galtzada zaharren bila.

Azaletik bertatik ematen digu abisua, Atxarre menditik Oka ibaiaren bokale paregabea erakusten duen argazkiaren bidez: liburu honek Euskal Herriko leku zoragarriak erakutsiko dizkigu, ezker-eskuin, ipar eta hego, paisaia mota asko daudelako zazpi herrialdeetan eta denetan ederrik dago. Orrialdeotan zain ditugu itsasaldeko talaiarik ederrenak, oihan sarriak, ibaiak eta aintzirak, ur-jauziak eta padurak, tontorrak eta haitzarteak, gazteluak, ermitak eta megalitoak.

Proposamen guztiak xendazaleentzat pentsatuta daude. Alegia, desnibel gutxiko ibilbideak dira, eta ez oso luzeak. Ibilbideen deskribapenei argazki ederrak, jakingarri praktikoak eta mapa bana erantsi zaizkie, arazorik gabe egin ahal izateko.

Mikel Arrizabalaga mendizale aditua da eta zazpi hedabidetan kolaboratu izan du. Sua Edizioak-ekin, besteak beste, Aiako Harria parke naturala eta Jaizkibel liburua plazaratuta dago.

Liburuko orrialdeetan kuku bat egin nahi dutenentzat, lerroon azpian lagin bat utzi dugu. Ondo ibili!