Reinhold Messnerrek mezu bat dakarkigu: zain dezagun mendia

Reinhold Messner mendizale ospetsuak lau haizetara zabaldu nahi du bere deia: zain dezagun mendia. Zaindu behar dugu ez badugu nahi masa-turismoak hondora eraman dezan. Europako goi-mendia bere ezaugarriz hustu eta arriskurik gabeko eremu atsegin, abegikor eta seguru bilakatzen ari gara, kirolak praktikatzeko parke tematiko hutsa. Kaletarrok mendira joan beharrean, hirigunera jaitsi dugu mendia.

Reinhold Messnerren deia: Zain dezagun mendia liburuan jaso ditu bere kezka, hausnarketa eta proposamenak. Izan ere, urteetako eskarmentu, bizipen eta jakintzatik abiatuta, Messnerrek gogoeta partekatu du mendia eta natura maite duten guztiekin. Arazoaren larriaz jabetzea da lehenengo urratsa. Irtenbideak proposatzea, bigarrena. Eta horretara dator liburu hau.

Liburu honek euskal mendizaleari ere emango dio zer pentsatua. Izenburutik bertatik, Zain Dezagun Mendiak azken hamarkadetako hamaika borrokaren oihartzunak ekartzen baitizkigu euskaldunoi: Zain Dezagun Busturialdea edo Zain Dezagun Belagua historikoetatik gaur egun arte, zenbat halako gure bazterretan? Zenbat Zain Dezagun gehiago beharko ditugu oraindik? Arlo horretan, bere txikian, ekarpen handia egiten du liburu honek, arazoa mahai gainean jartzeaz gain, irtenbideak bideratzen hasteko irizpideak ere proposatzen dituelako.

Eta gogoetaren mamiaz gain, liburuak Euskal Herriko begirada ere jaso du. Izan ere, Juanjo San Sebastian mendizaleak eta Ramon Olasagasti kazetariak idatzi dituzte, hurrenez hurren, sarrera-testua eta epilogoa.

“Rutas para observar aves”, hegaztiak ikustera joateko bidelaguna

Gure ibilaldietan egin ditzakegun jarduera kitzikagarrienetako bat hegaztiak ikustea da. Gustura ibiliko gara, inguratzen gaituen naturarekin bat egiteko aukera emango digu eta, hegaztien edertasunaz gozatzen garen bitartean, gu ere naturaren parte garela sentituko dugu berriro. Zeregin interesgarri hori proposatzen digu Euskal Herria Liburuak bildumako ale berriak. Rutas para observar aves liburua Jonathan Rubines eta José María Fernández-García adituek atondu dute.

Bere baitan, liburuak hogeita hamar ibilbide bildu ditu. Euskal Herri osoan zehar banatzen dira eta mota guztietako hegazti eta ekosistemak jaso ditu: ur-hegaztiak, kostaldekoak eta itsasokoak, haitzetakoak, mendietakoak, oihanetakoak, estepakoak eta pasean igarotzen direnak. Horrela, gure herriko paisaia sorta zabala jaso ez ezik, naturaren edertasunaz eta hegaztiez gozatzeko lekurik egokienak ezagutuko ditugu.

Jakina, liburuak arlo ornitologikoan Euskal Herrian nabarmendu diren lekuetara eramango gaitu, hasi Organbidexka lepo libretik (Zuberoa) eta buka Urdaibai Bird Center (Bizkaia) edo Ataria (Gasteiz) bezalako begiraleku berrietan, Pitillasko aintzira, Nafarroako haitzarteak eta kostaldeko itsadarrak bezalako klasikoak ahaztu gabe.

Ibilbide bakoitzak hegazti espezie nagusi bat jaso du. Hori deskribatuta dakar eta,gainera, ibilbidearen mapa eta argazki ikusgarriak. Irudi ederrok liburua lasai ikuskatzera gonbidatuko gaituzte lehenengo eta kanpora hegaztiek ikustera joatera gero. Ondo ibili!

Zizen mundua, sekula ikusi ez dugun bezala

Juanma Oliveiraren Setas para sanar, alucinar y disfrutar liburua zer esana ematen ari da uztailaren amaieran liburu-dendetara heldu zenetik. Hala eskarmentu handiko zale adituak nola zizen munduaz jakin-mina besterik ez daukatenak aho bete hortz utzi ditu liburuak, hain da ezberdin, erakargarri eta interesgarria.

Lehenengo eta bat esan dezagun azpitituluak argitzen duenez, hau eskuliburua dela, alegia, zizak nola bilatu, jaso, bildu, erabili eta kontsumitu zabaldu nahi duela, beti ere ikuspegi praktiko batetik begiratuta. Irizpide horietatik abiatuta, lau atal nagusi ditu, zizen munduaren aurkezpen orokorraz gain: ziza sendagarriak, aluzinogenoak, toxikoak eta jateko gozoak.

Edukiz egoki horniturik egoteaz gain, azalpenak publiko zabalari begira egin ditu Oliveirak, alegia, aurretik zizen munduaz ezer jakin ez arren, nolabaiteko interesa edukitzea nahikoa da liburuko atal horietan barrena gogo biziz murgiltzeko. Lantzean behingo umore zipriztinek are gehiago samurtzen dute irakurketa, baina berez gaiek badakarte aldean edozein irakurleren interesa pizteko lain gatz eta piper. Eta, jakina, irudi ikusgarriz lagunduta dator, azalpenak errazteko eta irakurketa kitzikagarriagoa izan dadin.

Esaten dugunaren erakusgarri, lerroon azpiko estekan liburuko orrialde batzuk laga ditugu. Ondo ibili eta asko gozatu!